December 2009

De onderwerpen in deze nieuwsbrief zijn:

1. Veenkoloniën krijgen Agrarisch Kenniscluster
2. Haalbaarheidsonderzoek zoutkoepel en 'nieuwe Dode Zee'
3. Herman de Jong nieuwe programmamanager Agenda voor de Veenkoloniën
4. En verder...

Veenkoloniën krijgen Agrarisch Kenniscluster
Op donderdag 3 december heeft de stuurgroep Agenda voor de Veenkoloniën ingestemd met het oprichten van een kenniscentrum voor de akkerbouw in Noordoost Nederland. Het besluit is genomen na haalbaarheidsonderzoek van de Wageningen Universiteit en Researchcentrum (WUR). Het onderzoek is ondersteund door een begeleidingscommissie met vertegenwoordigers van relevante agro-partijen en bestuurders in Noordoost Nederland.

Met de oprichting van het Kenniscentrum Akkerbouw in Noordoost Nederland, wil de stuurgroep Veenkoloniën een bijdrage leveren aan een betere kennisontsluiting voor de akkerbouwsector in Noord- en Oost-Nederland. Het kenniscentrum zal zich niet alleen bezig houden met het opstellen en onderhouden van een kennisagenda voor de open teelten in de Veenkoloniale gebied, maar ook de samenwerking versterken tussen keten- en kennisorganisaties en de vraagarticulatie verstevigen bij, en kennisoverdracht naar, de doelgroep (2000 bedrijven met open teelten, leerlingen, studenten, etc.).

In de visie spelen het gebiedskarakter 'van nu tot straks', ondernemende overheden, een marktgerichte aanpak, samenwerking en doelgerichtheid/slagvaardigheid een belangrijke rol. Bijzonder is dat de visie tot stand is gekomen vanuit het principe 'niet voor en door' de overheid, maar samen met de toeristisch recreatieve sector. Samenwerking is een cruciaal vertrekpunt.

Opzet onderzoek
In de studie van Praktijkonderzoek Plant & Omgeving (onderdeel WUR) zijn gesprekken gevoerd met in totaal 22 organisaties, actief in het Noordoostelijk Agro-business. Naast vertegenwoordigers van de primaire sector, de toeleverende/verwerkende industrie en onderwijs, zijn ook dienstverlenende bedrijven benaderd. In deze gesprekken zijn de verwachtingen van een kenniscentrum besproken, de wijze waarop partijen willen samenwerken met (of binnen) het kenniscentrum en is ingegaan op de thema's waar partijen zich specifiek op willen richten. Dit heeft veel input opgeleverd en een breed draagvlak voor het idee om te komen tot een regionaal kenniscentrum. Daarnaast hebben de partijen een breed scala aan ideeën (totaal 37) ingebracht op de thema's Bio-energie, Concurrentiekracht en Water. Op basis van het draagvlak bij betrokken partijen wordt een meerjarige samenwerking voorgesteld.

Activiteiten & organisatie Kenniscentrum
De vier hoofdactiviteiten van het Kenniscentrum zijn: agendavorming, loketfunctie, kennisontwikkeling en kennisoverdracht. Deze zijn vertaald naar een beknopt business plan, waarin per activiteit de aanpak is beschreven, evenals de organisatiestructuur. Gekozen is voor een werkwijze die uitgaat van agendavormende en coördinerende activiteiten die een beperkte capaciteit vragen en waarbij betrokken organisaties ook zelf investeren in tijd in de vormgeving van nieuwe projecten. De structuur van het Kenniscentrum is opgebouwd uit de begeleidingscommissie (aansturing), drie werkgroepen (een werkgroep per thema), consortia voor projecten.

Tijdspad en financiering
De samenwerking wordt aangegaan voor de periode 2009 t/m 2014. Eind 2011 zal er een tussenevaluatie worden gehouden.
De totale begroting voor de periode 2009 t/m 2011 is geraamd op 204.638 euro (exclusief BTW).

Terug naar onderwerpen

Haalbaarheidsonderzoek zoutkoepel en 'nieuwe Dode Zee'
De stuurgroep Agenda voor de Veenkoloniën geeft groen licht voor het verrichten van een onderzoek naar de haalbaarheid van een groot zoutmeer, alsook de ontwikkeling van een zoutkoepel.

Op een onlangs gehouden expertmeeting rond het thema zout hebben bestuurders, deskundigen en initiatiefnemers hun visie gegeven over de kansen om het thema zout in de regio op de kaart te zetten. Uit al de gepresenteerde initiatieven is besloten de focus te leggen op een zoutmeer en een ondergrondse zoutkoepel.

Het onderzoek/de businesscase voor beide genoemde initiatieven moet een antwoord geven op onder meer de onderstaande vragen:
Ten aanzien van het zoutmeer:
- Wat zijn de energetische kansen voor het aanleggen van een zoutmeer (kan er, bijvoorbeeld via 'blue energy', energie worden gewonnen door het verschil in zoutconcentratie tussen zout- en zoetwater),
- wat is de beste locatie voor het meer en wat zijn dan de omgevingseisen,
- welke vergunningen zijn voor een zoutmeer nodig,
- is er een markt,
- wat zullen de investeringen en exploitatiekosten zijn, en
- zijn er mogelijkheden voor subsidies?

Ten aanzien van de zoutkoepel:
- Is het project technisch haalbaar (mijnbouwkundig en vergunningtechnisch),
- hoe ziet de oplossing, met het voorgestelde gebruik, er op hoofdlijnen uit,
- welke kosten zijn er op hoofdlijnen mee gemoeid (met betrekking tot de aanleg van een toegang en de aanmaak van de eerste grote ruimte) en welke baten van de zoutwinning staan daar tegenover,
- hoe groot zou de onrendabele top er uit kunnen zien, en
- aan welke voorwaarden dient een eerste bedrijfsplan te voldoen om een serieuze onderneming(en) te vinden, die de zoutwinning voor haar rekening wil nemen?

Financiën
De kosten voor het uitvoeren van beide onderzoeken bedragen circa 65.000 euro. Voor uitvoering van beide onderzoeken stelt de stuurgroep in totaal een bijdrage beschikbaar van 15.000 euro (7.500 euro per onderzoek).

Terug naar onderwerpen

Herman de Jong nieuwe programmamanager Agenda voor de Veenkoloniën
De Agenda voor de Veenkoloniën heeft een nieuwe programmamanager, in de persoon van Herman de Jong (50). Hij volgt Leontien Kompier op die per 1 september 2009 burgemeester van de gemeente Vlagtwedde is geworden. De Jong neemt per heden de taken over van interim-manager Hein Hilarides.
De Jong bekleedde voorheen verschillende leidinggevende functies, onder meer voor de Provincie Brabant, Railned, de Ministeries van Economische Zaken en Verkeer en Waterstaat en de gemeente Emmen.

En verder...

1. Donderdag 10 december vindt een bijeenkomst plaats van de Proeftuin Veenkoloniën. Tijdens de bijeenkomst zal onder meer worden ingegaan op de mogelijkheden om samen te werken met ondernemers over de grens (in Duitsland), samen te werken met kennisinstellingen en na te gaan hoe jongeren geïnteresseerd kunnen worden voor teelten en het zich vestigen in de Veenkoloniën.
2. De volgende vergadering van de Stuurgroep vindt plaats op 4 maart 2010 in Muntendam, gemeente Menterwolde. De aanvang is 14.00 uur. Het volledige schema vindt u ook op www.veenkolonien.nl